گرچه نهايتاً همه آنان سر به ساحت عظمت و استغناى حق تعالى ساييده‌اند و در برابر قدرت و جلال و عزت و عظمت خداى واحد زانو زده و به خاك افتاده‌اند . فقيهان ، مفسران و محدثان عالم اسلام نيز به نوبه خود به طرح و ارائه مباحث اعتقادى پرداخته‌اند ولى حق اين است كه آنان روشى جداگانه در طرح مباحث عقيدتى ارائه نداده‌اند ، بلكه از نظر سبك و روش در تحت يكى از روش‌هاى سه گانه فلسفى ، كلامى ، عرفانى مىگنجند ، چه برخى از آنان به سبك متكلمان به طرح بحث‌هاى اعتقادى پرداخته‌اند و برخى ديگر به سبك حكما - به ويژه حكيمان مشّائى و اتباع إبن سينا - و گروهى كه در زمان‌هاى نزديك به ما شمارشان نيز اندك نمىباشد از ديدگاه ژرف حكمى - / عرفانى در خصوص مبحث توحيد به بحث نشسته‌اند كه به عنوان نمونه مىتوان از 1 رالمتألهين ، 1 صدرالمتألهين شيرازى ، حكيم سبزوارى ، صائن الدين إبن تركه اصفهانى ، سيد حيدر آملى ، ملا محسن فيض كاشانى « 1 » ، علامه طباطبائى رحمه الله و امام خمينى ( دام ظله العالى ) يادكرد . اين بزرگان همه داراى مشربى فلسفى - / عرفانى بوده و از ديدگاهى عميق و والاو استوار به طرح اصول اعتقادى اسلام پرداخته‌اند كه سعى جملگى ايشان مشكور باد . در ميان دسته دوم ، يعنى كسانى كه به سبك حكيمان مشائى پيرامون اعتقادات اسلامى سخن گفته‌اند و تأليف نموده‌اند مىتوان از ملاعبدالرزاق لاهيجى صاحب كتاب شوارق الالهام و كتاب گوهر مراد و سرمايه ايمان - / كه اين دوتاى آخرى به زبان

--> ( 1 ) . جهت آگاهى از شرح حال اين بزرگان مىتوانيد به كتاب‌هاى زير مراجعه نماييد : 1 . ألكنى و الالقاب ، تأليف محدث قمى 2 . روضات الجنات ، تأليف خوانسارى 3 . مقدمه كتاب اسرار الشريعة ، تأليف فيض كاشانى ، تصحيح آقاى خواجوى 4 . يادنامه ملا صدرا به مناسبت چهارصدمين سال تولد او ، دانشكده علوم معقول و منقول 5 . لوامع العارفين فى أحوال صدرالمتألهين ، تأليف محمد خواجوى 6 . مقدمه رساله سه اصل ملاصدرا ، انتشارات مولى